Alergia skórna

Alergia skórna to zespół objawów w postaci wysypki, zaczerwienienia, obrzęku, pęcherzy i innych zmian skórnych, pojawiających się w następstwie kontaktu z alergenem. Za powstawanie schorzenia odpowiedzialna jest nadwrażliwość układu immunologicznego. Przejawia się ona tendencją do nadreaktywnej odpowiedzi na bodźce zewnętrzne, które w normalnych warunkach nie wywołują żadnej reakcji u zdrowych ludzi. Schorzenia skórne powstające na tle alergicznym można podzielić na:

Atopowe zapalenie skóry (AZS) – to przewlekła choroba skóry o podłożu zapalnym. Skóra osób chorych na AZS ma upośledzone mechanizmy obronne i tendencję do przesuszania się, przez co pod wpływem działania różnorodnych alergenów i czynników drażniących bardzo łatwo daje odczyny zapalne. Schorzenie dotyczy osób z wrodzoną skłonnością do atopii, dlatego też często współistnieje z alergią pokarmową, wziewną, alergicznym nieżytem nosa lub astmą. 

Alergiczny wyprysk kontaktowy (allergic contact dermatitis, ACD) – inaczej alergiczne, kontaktowe zapalenie skóry. Najczęściej drogą kontaktową uczulają metale, kosmetyki, lanolina, detergenty pianotwórcze (SLS, SLES), balsam peruwiański, neomycyna, olejki eteryczne, propolis, składniki gum, żywice epoksydowe, lateks.

Pokrzywka alergiczna – to postać alergii skórnej, która może być wywołana zarówno przez alergeny kontaktowe, wziewne, pokarmowe, dodatki do żywności, jak i niektóre leki czy jad owadów. Przybiera formę wysypki skórnej przypominającej poparzenie przez pokrzywę, stąd jej nazwa.

Wyprysk fotoalergiczny – to reakcja alergiczna będąca rodzajem alergii kontaktowej wyzwalanej przez oddziaływanie promieni słonecznych. W ten sposób najczęściej uczulają leki przeciwzapalne (np. ketoprofen, etofenamat).

Proteinowy wyprysk kontaktowy – (ang. protein contact dermatitis, PCD) powstaje na skutek kontaktu skóry z białkami roślinnymi lub zwierzęcymi o wysokiej masie cząsteczkowej (powyżej 10000 Da).

Leczenie alergii powinno być wielokierunkowe, a podstawą jest unikanie alergenów. Dlatego zaleca się wykonanie badań diagnostycznych w kierunku wykrycia czynników uczulających. W ograniczonym stopniu można to zrobić samemu drogą eliminacji, sprawdzając które pokarmy lub produkty kosmetyczne powodują objawy alergii. Jednak całkowitą pewność można uzyskać tylko po wykonaniu badań – najczęściej są to badania krwi na oznaczenie poziomu swoistych przeciwciał klasy IgE, testy skórne punktowe i płatkowe. Wiedząc, co wywołuje objawy alergii, można podjąć działania mające na celu wyeliminowanie alergenów z otoczenia. Warto rozważyć też kurację odczulającą. W leczeniu zapobiegawczym stosuje się leki antyalergiczne antyhistaminowe oraz glikokortykosteroidy w postaci preparatów doustnych, kremów lub maści. Część leków na alergię dostępnych jest bez recepty, ale przed ich zastosowaniem warto skonsultować się z lekarzem w celu wyboru najlepszego preparatu, zwłaszcza jeżeli jest to alergia skórna u dziecka.

Aktualnie zalecane leki przeciwhistaminowe nowej generacji to: cetyryzyna, lewocetyryzyna, loratadyna, desloratadyna, feksofenadyna. Niekiedy łączy się je z lekami I generacji, mającymi działanie przeciwświądowe i uspokajające, ale też nasenne. W przypadku silnych reakcji polecane są doustne kortykosteroidy, jednak ze względu na liczne działania uboczne zazwyczaj stosuje się je krótkotrwale w ciężkiej pokrzywce, gdy towarzyszy jej obrzęk naczynioruchowy. W opornej na leczenie pokrzywce przewlekłej stosuje się leki przeciwleukotrienowe.

Alergia skórna-co ją może wywołać?

Alergeny i potencjalne czynniki wywołujące reakcje alergiczne otaczają nas wszędzie. Niektóre są naturalne (np. pyłki, kurz, zwierzęta), ale za wiele alergii skórnych odpowiadają przedmioty wytworzone przez człowieka, np. zawierające nikiel, lub środki czystości, w skład których wchodzą różne substancje chemiczne. Niektóre składniki perfum, kosmetyków i produktów czyszczących mogą wywoływać alergie skórne. Jeśli niedługo po kontakcie z nowym produktem obserwujemy reakcję skórną, może to oznaczać alergię na jeden z jego składników. Alergia skóry może być wywołana bezpośrednim kontaktem z odzieżą, tkaninami (z naturalnych lub sztucznych włókien) lub sierścią zwierzęcą. Takie reakcje alergiczne mogą przybierać formę swędzących krost, pęcherzy lub zaczerwienienia skóry. Niektóre produkty lub składniki żywności mogą wywoływać alergię lub niepożądane reakcje skórne. Wśród przyczyn alergii skórnych najczęściej wymienia się krowie mleko, jaja, pszenicę i ryby, a także wiele innych.

Jak rozpoznać wysypkę alergiczną?

Wysypka alergiczna objawia się wypryskami, które przybierają postać zaczerwienionych grudek. Wypryski te dość szybko się otwierają i może się z nich sączyć wydzielina. Wysypce alergicznej towarzyszy silne swędzenie i nierzadko pieczenie, zwłaszcza podrażnionej drapaniem skóry. W przypadku reakcji alergicznej skóra może zacząć się łuszczyć, twardnieć, a także pękać. Wysypka alergiczna często przekształca się w atopowe zapalenie skóry. Tę chorobę rozpoznaje się po suchości skóry, grudkach, swędzeniu, pieczeniu, złuszczaniu i uszkodzeniach naskórka. Atopowe zapalenie skóry dotyczy zazwyczaj skóry na łokciach, kolanach i nadgarstkach. Wysypka alergiczna w tym schorzeniu może pojawić się również na twarzy.

Jakie są domowe sposoby radzenia sobie z alergią skórną?

Dyskomfort pomogą nam zniwelować:

*emolienty – działają silnie nawilżająco poprzez zatrzymywanie wody w naskórku, odbudowują barierę naskórkową, redukują świąd, działają regenerująco i przeciwzapalnie; emolienty występują w postaci płynów i żeli do mycia, kremów, oliwek i szamponów

*środki antyseptyczne – ze względu na ryzyko nadkażeń bakteryjnych i grzybiczych w czasie zaostrzenia objawów skórnych można stosować delikatne środki odkażające, np. na bazie nanosrebra lub chlorowodorku oktenidyny

*okłady z chłodnej wody lub soli fizjologicznej – bywają pomocne w pierwszej, ostrej fazie wyprysku; ulgę przyniesie przykładanie kompresów kilka razy dziennie na czas około 30 minut

*maść dziegciowa – dziegieć sosnowy wykazuje działanie przeciwświądowe, przeciwzapalne  i odkażające, dzięki czemu dobrze sprawdza się w pielęgnacji skóry objętej procesem zapalnym

*maść rumiankowa – ma działanie przeciwzapalne i może być stosowana pomocniczo w łagodzeniu stanu zapalnego skóry

W leczeniu alergii skórnej największe znaczenie ma szeroko pojęta profilaktyka. Unikanie kontaktu z czynnikiem uczulającym nie zawsze jest możliwe. Jeśli domowe sposoby nie łagodzą dolegliwości, konieczne jest wdrożenie leczenia farmokologicznego.


Przeczytaj również

Alergia

Alergia to nieprawidłowa reakcja na bodźce, które w normalnych warunkach nie są szkodliwe. Układ odpornościowy

Czytaj dalej

Ból stawów

Artralgia (ból stawów) jest to dolegliwość, która dotyczy okolicy stawów i powstaje na skutek nieprawidłowości

Czytaj dalej

Chlamydia

Chlamydiozy to grupa chorób zakaźnych wywołanych przez bakterie z rzędu chlamydiales. Gatunkami chorobotwórczymi dla człowieka

Czytaj dalej

Organizator udzielania świadczeń telemedycznych jest podmiotem leczniczym w rozumieniu ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 roku o działalności leczniczej i został wpisany do rejestru podmiotów wykonujących działalność leczniczą pod numerem: 000000190755