Egzema

Czym jest egzema?

Egzemą często określa się różnego rodzaju zmiany skórne. Ich podłoże jest nieinfekcyjne, przyczyna może być alergiczna ale nie musi. Egzema może przybierać różnorakie formy, może nasilać się i osłabiać w różnych okresach życia pacjenta, jednak jej charakter zasadniczo jest przewlekły, z okresami remisji, w których objawy ulegają wyciszeniu. Może pojawić się na każdym etapie życia. Chory odczuwa duży dyskomfort spowodowany świądem, suchością skóry, jej pękaniem, powstawaniem ran.

Czerwone grudki wykwitają na skórze nagle. Mnożą się, rozlewają, pieką i swędzą. Oznacza stan zapalny skóry, który rozwija się najczęściej w wyniku kontaktu z konkretnym alergenem.

Egzema – rodzaje.

Egzema nie jest jedną jednostką chorobową. W wielu źródłach egzemę identyfikuje się wyłącznie z atopowym zapaleniem skóry, a jest to błąd. Wyróżnia się różne typy egzemy (wyprysku), które różnią się od siebie obrazem klinicznym. Do najczęściej występujących zalicza się:

wyprysk atopowy,

-wyprysk zawodowy,

-wyprysk łojotokowy,

-wyprysk podudzi,

-wyprysk pieniążkowaty,

-wyprysk potnicowy,

-wyprysk rogowaciejący,

-wyprysk dziecięcy,

-wyprysk modzelowaty,

-wyprysk fotoalergiczny,

-fototoksyczny.

EGZEMA – PRZYCZYNY

Jakie są przyczyny egzemy? W przypadku tej dermatozy nie istnieje niestety jedna przyczyna, która odpowiadałaby za pojawianie się stanu zapalnego oraz pozostałych objawów. Podobnie jak w przypadku AZS, na występowanie choroby składają się zarówno czynniki genetyczne, immunologiczne oraz środowiskowe. Należy mieć na uwadze, że na pojawienie się tej choroby szczególnie narażone są osoby, których skóra ma na co dzień kontakt z różnego rodzaju substancjami chemicznymi, jak rozpuszczalniki, farby, detergenty, proszki, tworzywa sztuczne czy metale. Równie duży wpływ na pojawienie się egzemy ma spożywana przez nas żywność. To właśnie ze względu na złożone przyczyny egzemę na skórze możemy podzielić na:

● endogenną – wywołują ją czynniki wewnętrzne, jak nieprawidłowa odpowiedź układu immunologicznego, zaburzenia gospodarki hormonalnej czy predyspozycje genetyczne;

● egzogenną – wywołuje ją czynnik zewnętrzny, na który wrażliwa jest dana osoba. Niektóre badania wykazują, że u osób, które cierpią na egzemę, występuje mutacja genu, który odpowiada za wytwarzanie filagryny. Filagryna jest rodzajem aminokwasu, który pomaga skórze w wytwarzaniu odpowiedniej warstwy ochronnej na skórze. Jeśli tego białka jest za mało, skóra zaczyna tracić wilgoć, czego efektem jest z kolei duża suchość skóry i większa podatność na infekcje.

Egzema – pierwsze objawy choroby.

Diagnostyka egzemy nie zawsze jest prosta. Wczesne sygnały wskazujące na możliwość występowania egzemy to charakterystyczne zmiany skórne – grudki, rumień, pęcherzyki rozmieszczone u dzieci na policzkach, czole, skórze twarzy, a u nastolatków i dorosłych w okolicach łokci i kolan, na karku, szyi, stopach i dłoniach. Innym typowym objawem jest nasilone uczucie swędzenia skóry, który prowokuje intensywne drapanie. Zmiany widoczne na naskórku pojawiają się nawet do 24–48 godzin po kontakcie ze źródłem alergenu. Zmiany te mogą się zlewać ze sobą, ale zawsze są odgraniczone od obszarów niezmienionych zapalnie. Choroba zawsze cechuje się nasiloną suchością skóry.

Jeśli zaobserwujesz u siebie lub swojego dziecka, którykolwiek z wymienionych objawów, zwróć się o pomoc do internisty lub pediatry, a najlepiej lekarza specjalisty (dermatologa, alergologa). Nie należy samodzielnie łagodzić objawów lub podejmować prób ich leczenia bez konsultacji lekarskiej, ponieważ może to nasilić zmiany zapalne. Jednocześnie pamiętaj, że zarówno na etapie leczenia, jak i profilaktyki bardzo wiele zależy od Ciebie i Twojej wiedzy na temat choroby, czynników ją wywołujących lub nasilających objawy oraz metod zapobiegania i pielęgnacji skóry w trakcie terapii zaleconej przez specjalistę.

Egzema – przebieg.

Egzema przebiega przeważnie w czterech następujących etapach: początkowo pojawia się rumień, następnie pęcherzyki, wysięk, a na końcu strupy. Objawom towarzyszy świąd o różnym nasileniu.

W rozwoju egzemy można wyróżnić również jej poszczególne fazy, w zależności od tego, jakie nasilenie przybierają objawy chorobowe. Wyróżnia się:

  • fazę ostrą – cechą charakterystyczną tej fazy jest pojawiający się silny rumień (po kilku godzinach po kontakcie z potencjalnym alergenem) oraz ropiejące, drobne pęcherzyki, które świadczą o wysiękowym ognisku,
  • fazę podostrą (pośrednia) – pojawia się lekkie złuszczenie zmian skórnych oraz strupki na rumieniu,
  • fazę przewlekłą – do tej fazy wyprysku dochodzi po dłużej utrzymującym się stanie zapalnym, który doprowadza do przerostu naskórka oraz bardzo silnego złuszczania. Pojawia się uciążliwy świąd, który powoduje rozdrapanie ognisk zapalnych i powstania wykwitów wtórnych.

Egzema – leczenie farmakologiczne.

W leczeniu egzemy stosuje się różnego rodzaju środki farmaceutyczne. Począwszy od leków miejscowych o działaniu przeciwzapalnym, takich jak glikokortykosteroidy oraz inhibitory kalcyneuryny, poprzez emolienty, na lekach ogólnych, takich jak leki przeciwhistaminowe, retinoidy oraz cyklosporyna, kończąc.

Wymienione substancje stanowią złoty standard w leczeniu większości postaci egzemy. Niekiedy na skutek drapania wyprysku dochodzi do wtórnego zakażenia, wówczas stosuje się także antybiotyki lub leki przeciwgrzybicze. Duże znaczenie terapeutyczne ma także leczenie wspomagające metodami naturalnymi. Pomocna w niwelowaniu objawów wyprysku jest także terapia światłem.

Egzema – leczenie naturalne.

Naturalne leczenie egzemy opiera się głównie na stosowaniu emolientów, czyli preparatów nawilżających i przywracających prawidłową funkcję bariery naskórkowej. W składzie emolientów znajdziemy ceramidy, cholesterol, wolne kwasy tłuszczowe oraz humektanty, takie jak mocznik czy glicerol. Terapia emolientowa jest zalecana przede wszystkim pacjentom cierpiącym na przewlekłe postaci egzemy, m.in. atopowe zapalenia skóry.

Poza emolientami, pacjenci powinni stosować środki myjące o niskim pH, niezawierające siarczanów i detergentów. Generalnie osoby chorujące na egzemę lub inne dermatozy, zamiast zwykłych kosmetyków drogeryjnych, powinny używać dermokosmetyków, które nie zawierającą żadnych substancji, które mogłyby zadziałać drażniąco na skórę.

Coraz więcej dermatologów zachęca pacjentów do stosowania kosmetyków z ektoiną – naturalną cząsteczką wytwarzaną przez mikroorganizmy ekstremofilowe, czyli żyjące w ekstremalnych warunkach. Produkty zawierające ektoinę są wyjątkowo skutecznie w ochronie skóry przed wysoką temperatura, wysuszeniem oraz promieniowanie UV.


Przeczytaj również

Alergia

Alergia to nieprawidłowa reakcja na bodźce, które w normalnych warunkach nie są szkodliwe. Układ odpornościowy

Czytaj dalej

Ból stawów

Artralgia (ból stawów) jest to dolegliwość, która dotyczy okolicy stawów i powstaje na skutek nieprawidłowości

Czytaj dalej

Chlamydia

Chlamydiozy to grupa chorób zakaźnych wywołanych przez bakterie z rzędu chlamydiales. Gatunkami chorobotwórczymi dla człowieka

Czytaj dalej

Organizator udzielania świadczeń telemedycznych jest podmiotem leczniczym w rozumieniu ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 roku o działalności leczniczej i został wpisany do rejestru podmiotów wykonujących działalność leczniczą pod numerem: 000000190755